Yeni nesil cep işletim sistemlerine ısınma turları

Panasonic'ten Linux'lu cep telefonları

Artık cep telefonları yerlerini yavaş yavaş cep bilgisayarlarına bırakmaya başladı. Donanımsal olarak iyiden iyiye kendilerini aşan cihazlarla karşı karşıyayız. Her ne kadar henüz bir bilgisayarın hünerlerine sahip olmasalar da yakın gelecekte 1 GHz ve üzerinde işlemcilere sahip, yüksek depolama kapasiteli cep bilgisayarlarıyla tanışacağız. İşin donanım tarafı kadar yazılım tarafı da büyük bir hızla gelişmeye devam ediyor. Bildiğiniz gibi Smartphone olarak adlandırılan Nokia ürünlerinde Java tabanlı Symbian OS kullanılıyor. Her ne kadar ileri seviye işlemler yapmaya olanak sağlasa da, yavaşlığı ve diğer platformlarla olan uyum sorunları yüzünden yeni nesil cihazlarda başka işletim sistemi çözümleri aranmaya başlanıyor.

Aslında eskiden beri Windows’u, CE ve Mobile sürümleriyle bu çözümlerin başında görüyoruz. Ancak her platformda olduğu gibi mobil platformda da Linux, Windows’u yalnız bırakmıyor. Genel olarak uzakdoğu ülkelerinde yoğun ilgi gören Linux’lu telefonlar dünya pazarında ne yazık ki Microsoft’un gölgesinde kaldı. Şimdilerde ise Apple’ın iPhone ile pazara görkemli bir giriş yapması mobil işletim sistemi pazarını ateşlendirmeye yetti diyebiliriz. Geçtiğimiz günlerde Turkcell ve Vodafone tarafından ülkemizde de satılmaya başlayan iPhone 3G, Apple’ın pazardaki gücünü gösteriyor.

Önemli olan cihazla gelen sistem değil, cihaza sistem kurulabilmesidir

Ubuntu'nun cep versiyonu

Bildiğiniz gibi günümüz bilgisayarları (markalı ya da kampanyalı ürünler hariç) işletim sisteminden bağımsız bir şekilde satılıyor. Zaten bilgisayarınızı kendiniz topluyorsanız yine işletim sistemi olmayan bir PC’ye sahip olmuş oluyorsunuz. Doğal olarak da elinizde lisansı bulunan bir Windows sürümünü ya da kullandığınız Linux dağıtımını bu bilgisayara kurma özgürlüğüne sahipsiniz. Ancak durum cep bilgisayarları (ya da akıllı telefonlar) için böyle değil. Aldığınız cihaz size Symbian OS, Windows Mobile ya da gömülü bir Linux ile geliyor. Ve ne yazık ki değiştirme şansınız yok. Ama yakın zamanda bu durumun değişeceği görüşündeyim. Çünkü Canonical şirketi (Ubuntu Linux’u geliştiren şirket) popüler Linux dağıtımı Ubuntu’nun mobil sürümünü hazırlamayı tamamlamak üzere. Hatta ilk görüntülerini internete sızdırmış durumdalar. Benzer şekilde Google da Linux 2.6 çekirdeğini kullanan Android adlı mobil işletim sistemini geliştiriyor. Yani yakın bir gelecekte (hatta çok yakın!) satın aldığınız cep bilgisayarına (ya da akıllı telefona) dilediğiniz bir başka işletim sistemini yükleyebileceksiniz.

Ubuntu Mobile vs Google Android

İşin içinde Canonical gibi bir firma varsa ben sonucun başarısından şüphe etmem. Sonuçta kendisini ispatlamış ve milyonlarca kullanıcının tercihini değiştirmiş bir işletim sisteminin mobil versiyonundan bahsediyoruz. Üstelik yine ücretsiz olarak dağıtılacağını varsayarsak etkisini varın siz düşünün. Ancak işin şimdi bir de Google tarafı var ki, asıl heyecanımı körükleyen tarafı bu diyebilirim. Çünkü Google yazılım tarafında bir hayli güzel işler yapıyor.

Ubuntu MID, Android'e rakip olabilir mi?

Geçtiğimiz günlerde Android kendisini YouTube üzerindeki videolarda da göstermeye başlayınca hemen proje sayfasını ziyaret ettim ve SDK’nın dağıtıldığını gördüm. SDK şuan Windows, Linux ve Mac platformlarında kullanılabiliyor. Beraberinde getirdiği emülasyon yazılımı sayesinde kolayca Android’i kurcalayıp, neler vaat ettiğini görebiliyorsunuz. Bahsettiğimiz SDK olduğundan hemen tahmin edebileceğiniz gibi Google’ın Android’i de Canonical’ın Ubuntu Mobile’ı gibi açık kaynak felsefesini benimseyip destekliyor. Ve ücretsiz olarak indirip kullanabiliyorsunuz. Yani bu iş oturup, yaygınlaştığında tıpkı bilgisayar dünyasında olduğu gibi mobil alanda da eli kod yazmayı tutan hemen herkes kendine özel bir mobil işletim sistemi derleyip kullanabilecek hatta dağıtabilecek. Bakalım o günlere ne zaman ulaşacağız.

Yine Java ve Python

Google Android işletim sistemi

PCnet’teki yazılarımı takip edenler, bana hangi programlama dili diye sorunlduğunda Python demekten geri durmadığımı hatırlayacaklardır. Bu durum yine kendisini gösteriyor ve gerek Ubuntu Mobile için, gerekse de Google Android için Java ve Python dillerini kullanarak geliştirme yapabilirsiniz diyorum. Elbette ki bu bana kalan bir şey değil. Yani geliştiriciler bu dilleri desteklemekten ve kullanmaktan geri durmuyor. Bu da gösteriyor ki, kariyerinize programcılık tarafında bir yön vermek istiyorsanız öğrenmek durumunda olduğunuz dillerin başında Python ve Java geliyor. Tabii bu durum gösteriyor ki, yılların eskitemediği emektar Java daha uzun yıllar karşımıza çıkmaya devam edecek. Elbette ki, SUN’ın ve açık kaynak komünitesinin destekleriyle.